Acı, Tatlı, Mayhoş

Acı, Tatlı, Mayhoş
Acı, Tatlı, Mayhoş
Aylin Öney Tan
Aylin Öney Tan

Acı, Tatlı, Mayhoş

Bir tutam tarih biraz da tarif

Aylin Öney Tan farklı coğrafyalarda değişiklikleri ve benzerlikleriyle, tarihten günümüze hikayeleriyle yiyecekleri, yemekleri anlatıyor. Çünkü biz ağzımızın tadını biliyor, hem de sofrada anlatacak hikayelerimiz olmasını seviyoruz.

Hikayeler ve tariflerle yemek kültürü ve yemek tarihi programı.

Aylin Öney Tan yiyecek ya da yemekleri farklı coğrafya ve farklı kültürlerdeki değişiklik ya da benzerlikleriyle, kullanılan malzeme ya da pişirme yöntemlerinin neden olduğu tat farkıyla, ilk kayıtlardan bugüne hikayeler, tarifler, püf noktaları ve bazen de müzikle anlatıyor.


Aylin Öney Tan mimar, restorasyon uzmanı, yemek kültürü yazarı. 1959 yılı, Ankara doğumlu. ODTÜ’de mimarlık ve restorasyon okudu, İtalya ve İngiltere’de eski eserleri koruma konusunda mesleki uzmanlık eğitimleri aldı, Cezayir’de yaşadı. Uzun yıllar tarihi çevre koruma ve restorasyon projeleri yaptı. Tarih Vakfı için yaptığı Darphane-i Amire restorasyonu sonrası Dünya Bankası Türkiye Kültürel Miras projesi yöneticiliğini üstlendi. Çeşitli AB projelerinde çalıştı. Bu süreçte tutkusu olan yemek kültürü araştırmalarını sürdürdü. 2000 yılında Slow Food ödülü dünya jürisinde yer aldı. Çeşitli gazete ve dergilerde, ayrıca yurt dışında pek çok referans kitapta Türkiye maddeleri yazdı. 2007 yılından itibaren düzenli olarak katıldığı Oxford Sempozyumu çerçevesinde özgün yemek tarihi araştırmalarına verilen Sophie Coe ödülünü kazandı. Dünyanın pek çok yerinde gastronomi konulu sempozyum ve toplantılara katılmayı, pek çok yayına katkıda bulunmayı sürdürüyor. "Güneşin ve Ateşin Tadı: Gaziantep Mutfağı" adlı kitabın da yazarı.
Acı, Tatlı, Mayhoş her gün NTVRadyo'da. Kaçırdığınız bölümleri bu sayfadaki kayıtlardan ya da Apple, Google, Spotify'da Acı, Tatlı, Mayhoş (NTVRadyo) hesaplarından istediğiniz zaman, istediğiniz yerde dinleyebilirsiniz.

Podcast

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Aylin Öney Tan bugün hurmayı, "kültür mirası" kabul edilen hurma ağacının önemini, bereketini anlatıyor. Bir de, Osmanlı döneminde ramazan sofralarında bulunan, bugün unutulmuş olan bir tarifi hatırlatıyor: Hurmalı yumurta.

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Anadolu kültüründe oruç, tuzda korunmuş siyah, sele zeytiniyle açılır. Aylin Öney Tan iftarda ya da sahurda yenebilecek zeytinli ekmek tarifi  veriyor.

Acı, Tatlı, Mayhoş

Ramazan çorbasız olmaz. 🌙✨
Ama çorba sadece bir başlangıç değil; mevsimin, ritüelin ve kültürün taşıyıcısı.

Aylin Öney Tan; Çin’den Antep’e özel gün çorbalarını 🥢, Macarların kara çorbasını 🇭🇺, “banmak” kelimesinin kökenini 📖 ve tarhananın dünyadaki izlerini 🌾 anlatıyor.

Tüm bölümler şimdi tek kayıtta. 🎙️

#acıtatlımayhoş🍲 

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Yaş tarhana, kuru tarhana, çerez tarhana... Domatesli olanı da var, kızılcıktan yapılanı da. Yunanistan'da risotto gibi, Macaristan'da garnitür olarak yeniyor, Finlandiya'da ayranla karıştırılıp kahvaltıda yeniyor. Aylin Öney Tan anlatıyor.

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Çorba deyince içine bayat ekmek doğramak akla geliyor. Aslında çorba kelimesi, zaten tüm dillerde Latince "zuppare" kelimesinden geliyor, yani "banmak". Aylin Öney Tan örnekleri anlatıyor.

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Macar mutfağında yemeğe "tatlı çorba"yla başlanır, "kara çorba" ile bitirilir. Aylin Öney Tan'dan dinleyin.

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Aylin Öney Tan, bugün Çin yeni yılı kutlamalarında yapılan çorbalardan Antep mutfağındaki benzerlerine özel gün çorbalarını anlatıyor.

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Ramazan çorbasız olmaz. Aylin Öney Tan bu hafta taneli tanesiz, sebzeli, Anadolu'dan, Avrupa'dan, Uzak Doğu'dan çeşit çeşit çorbaların peşine düşüyor.

Acı, Tatlı, Mayhoş

Aylin Öney Tan’ın 10 Şubat Dünya Baklagil Günü vesilesiyle hazırladığı özel seri şimdi tek kayıtta.

Kuru fasulyeden mercimeğe, bakladan börülceye…
Anadolu’dan Amerika’ya, Afrika’dan Hindistan’a uzanan baklagillerin göç hikâyeleri, milli yemeklerimiz, az bilinen çeşitler ve atıştırmalık kültürü bu dosyada.

Nuh’un ambarındaki gambilya, Antik Mısır’dan gelen tirmis, Manyas Kazak fasulyesi, İspir ve Çandır fasulyeleri…
Çorbadan makarnaya, favadan dondurmaya uzanan tarifler ve mutfak kültürü.

İklim krizini düşündüğümüzde bitkisel proteinin önemi daha da artarken, baklagiller hem tarih hem beslenme hem de sürdürülebilirlik açısından yeniden masada.

🎙️ Aylin Öney Tan anlatıyor.
Tüm bölümler tek kayıtta.

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Kuru fasulye için İspir fasulyesi, piyaz için Çandır fasulyesi ararız. Peki ya Manyas Kazak fasulyesini biliyor musunuz? Yer fıstığı da bir bakliyat! Aylin Öney Tan favori baklagilinin mercimek olduğunu söylüyor. Mercimek kelimesini Farsça'dan almışız; marcumak, mardumak  "göz bebeği, lens" demek. Latincesi de "lens".

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Baklagillerden giderek yayılan atıştırmalıkların atası "tirmis". Aylin Öney Tan acı bakla, sarı bakla, delice bakla, kurt baklası da denen, kökeni Antik Mısır'a kadar uzanan tirmisi anlatıyor.

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Kuru bakladan fava gibi, Antalya'da mercimekten dondurma yapılır. Bodrum usulü fava isi, gambilyadan yapılır. Çorbası da, favası da olan bir bezelye çeşidi. Türkiye'de az bilinen gambilya, İtalya'da "Nuh'un ambarı" listesinde olan bir yiyecek. Aylin Öney Tan tarifini de veriyor.

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Baklanın anavatanı Anadolu. Kuru fasulye Amerika, börülce Afrika kökenli. Gaziantep mutfağının maş fasulyesi de Hindistan'dan gelmiş. Çin'de ise çorbadan tatlıya her şeyde kullanılan kırmızı fasulye ezmesi var. Aylin Öney Tan anlatıyor.

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Aylin Öney Tan, 10 Şubat Dünya Baklagil Günü'nü fırsat bilip baklagilleri kutlama haftası programı hazırladı. İklim krizini de düşününce, bitkisel protein kaynağı baklagiller beslenme için kritik önem taşıyor. Bugün için seçtiği örnek kuru fasulye - pilav gibi, İtalyan mutfağından mercimekli, sebzeli makarna.

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş

🍋🍊 

Aylin Öney Tan bu bölümde limondan pomeloya, kebbattan kumkuata uzanan turunçgiller dünyasını anlatıyor. Unutulmuş narenciye türleri, onların mutfaktaki yeri, kabuğundan suyuna değerlendirme yolları…

🥙 Kıymalı pidenin üstüne turunç suyu sıkar mıydınız?
🍈 Kebbat yediniz mi?
🧂 Pomeloyu tuzlayarak denediniz mi?
✨ “Buda’nın eli” nasıl yenir?

Narenciyenin hikâyesi, tadı ve kültürü bu uzun podcast kaydında bir arada.

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Aylin Öney Tan, turunçgillerden Anadolu'da da yetiştirilmeye başlanan ve Buda'nın eline benzetilerek bu adla anılan meyveyi anlatıyor. "Parmaklı sitron" diyenler de var. Peki bu nasıl yeniyor?

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Kumkuat, Buda'nın eli, lime-kuat mı? Aylin Öney Tan çok bilinmeyen narenciye türlerini, nasıl kullanılabileceğini anlatıyor.

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Turunçgillerin en büyük üyesi pomelo. Güneydoğu Asya kökenli bu meyveye, bazı ülkelerde "şadok" deniyor, çünkü onu Karaipler'e Kaptan Shaddock götürmüş. Asya'da üzerine tuz-biber ekleyerek yenen bu özel meyveyi Aylin Öney Tan'dan dinleyin.

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Ağaç kavunu, bergamot ya da kebbat yediniz mi? Aylin Öney Tan turunçgillerden unutulmuş lezzetleri anlatıyor, Mersin - Adana - Antalya civarında bulursanız kabuğunu değerlendirme yolları öneriyor.

Acı, Tatlı, Mayhoş

#acıtatlımayhoş
Aylin Öney Tan bu hafta limondan pompeloya narenciyeyi, onlarla yapılan yemekleri, tatlıları anlatıyor. Bugünün konusu turunç/kebbat. Siz kıymalı pidenin üstüne turunç suyu sıkar mısınız? Ya kabuğu?